Hola!  Hiszpania - informacje ogólne

Hiszpańskie peregrynacje rozpoczniemy od przedstawienia Alhambra, pałac Nasrydów w Grenadzieinformacji praktycznych i ciekawostek na temat tego kraju:

Na następnych stronach zostały przedstawione:
– wspólnota autonomiczna Andaluzja wraz z ciekawymi miejscami:

– wspólnota autonomiczna Katalonia z interesującymi miastami/miejscami:

– zostały także ogólnie opisane Wyspy Kanaryjskie i dokładniej wyspy:


Królestwo Hiszpanii (hiszp. Reino de España)

Hiszpania, czy właściwie Królestwo Hiszpanii liczy ok. 46 mln obywateli i zajmuje większą część Półwyspu Iberyjskiego. Dzieli go z przycupniętą na południowym-zachodzie Portugalią i z malutkim skrawkiem lądu na południu, należącym do Wielkiej Brytanii - Gibraltarem. Do Hiszpanii należą także małe skrawki lądu w Afryce (Ceuta i Melilla), po drugiej stronie Cieśniny Gibraltarskiej (na wybrzeżu Maroka) oraz wyspy – Baleary na Morzu Śródziemnym i Wyspy Kanaryjskie na Atlantyku.

Mapa Hiszpanii
Mapa Hiszpanii (powiększ↑)
Flaga Hiszpanii
Flaga Hiszpanii (powiększ↑)
Godło Hiszpanii
Godło Hiszpanii (powiększ↑)

Obecnie głową państwa (monarchii konstytucyjnej) jest król - Jan Karol I (hiszp. Juan Carlos I).

Administracyjnie kraj podzielony jest na 17 wspólnot autonomicznych i 2 miasta autonomiczne. Jak nazwa sugeruje, cieszą się one sporą autonomią. Nas zainteresują szczególnie ciekawe turystycznie obszary Hiszpanii, czyli Andaluzja, Katalonia oraz Wyspy Kanaryjskie.

Dlaczego warto odwiedzić Hiszpanię

Andaluzja, Sewilla, Plaza de EspañaWarto pojechać na wakacje do Hiszpanii, chociażby z uwagi na ciepły klimat, wiele słonecznych dni na wybrzeżu śródziemnomorskim. U nas w kraju tak gorąco bywa rzadko, a i o słońce latem czasem trudno.

Hiszpania jest bardzo zróżnicowana geograficznie. Są tam i wysokie góry z ośrodkami narciarskimi zimą, i bardzo długie wybrzeże morskie z mnogością plaż. Na południu, w Andaluzji jest szczególnie gorąco, bo blisko do Afryki. Pamiętajmy, że Hiszpania to nie tylko Półwysep Iberyjski, to także Baleary na Morzu Śródziemnym, czy Wyspy Kanaryjskie na Atlantyku.

Hiszpanie stanowią ciekawą mieszankę kulturową. Dawna kultura iberyjsko-celtycka wzbogacona przez najazdy Rzymian, Maurów, potem wpływ chrześcijaństwa, z dodatkiem elementów kultury cygańskiej - to niezły koktajl.

Jest tam wiele interesujących miejsc do zobaczenia, zabytków, choćby słynna Alhambra. W tym kontekście ważna informacja - po Włoszech najwięcej miejsc na Liście Światowego Dziedzictwa UNESCO znajduje się w Hiszpanii.

Jeszcze oczywiście dobre wina i kuchnia hiszpańska. Znajdziecie tam wiele prostych i bardzo smakowitych potraw przygotowywanych ze świeżych, dobrych składników. Lubimy kuchnię śródziemnomorską generalnie, a są tacy, którzy uważają, że kuchnia hiszpańska jest nawet lepsza od włoskiej. Myślę, że polubicie tapas...

Podsumowując - dla turystów to bardzo interesujący, choć nieco odległy kraj.

Historia Hiszpanii w skrócie

Ludzie pojawili się na Półwyspie Iberyjskim ok. 35000 lat temu. W starożytności wnętrze półwyspu zasiedlali Iberowie i Celtowie. Wybrzeża (szcz. śródziemnomorskie) kolonizowali Fenicjanie, Grecy i Kartagińczycy. W II w. p.n.e. półwysep podbili Rzymianie, tworząc prowincję Hispania. Za ich panowania nastąpił szybszy rozwój ekonomiczny tego obszaru.

Kiedy Cesarstwo Rzymskie zaczęło podupadać, Iberię podbiły plemiona germańskie, a ostatecznie przejęli nad nią kontrolę Wizygoci, rządząc półwyspem od 415 do 711 r.

W roku 711 wojska arabskie i berberyjskie pokonały Wizygotów, rozpoczynając na Półwyspie Iberyjskim erę Al-Andalus. To arabska nazwa części półwyspu opanowanej przez muzułmanów. Najeźdźców - Arabów i muzułmanów z północnej Afryki (gł. Berberów) potocznie zwano Maurami. Panowali oni głównie nad południową częścią półwyspu. Północ zajmowały chrześcijańskie królestwa w różnej konfiguracji (w zależności od efektów kolejnych wojen, sojuszy i podziałów), w początkach XIII w. były to Portugalia, Leon, Kastylia, Nawarra i Aragonia.

Średniowiecze to czas rekonkwisty, wojen podczas których północne królestwa powoli wypierały Maurów z półwyspu. W kolejnych dziesięcioleciach połączone unią personalną królestwo Kastylii i Leon stało się wiodącą siłą w regionie.

Ślub Izabeli I Kastylijskiej z Ferdynandem II Aragońskim w 1469 r. dał podwaliny pod budowę Królestwa Hiszpanii.

Rekonkwista zakończyła się praktycznie w 1492 r. wraz z upadkiem ostatniego, niezależnego bastionu Maurów na Półwyspie Iberyjskim – Emiratu Grenady.

Nastąpiła także zmiana podejścia do mniejszości. Po latach rosnących prześladowań, ostatecznie w 1492 r. nakazano Żydom zmianę wiary lub wygnanie z Hiszpanii, to samo spotkało jakiś czas później Maurów. Jeszcze jedno ważne wydarzenie z 1492 r. to oczywiście wyprawa Kolumba, która rozpoczęła erę podbojów nowych terenów i budowy mocarstwa światowego.

Teneryfa, ciekawe rośliny w Parku Narodowym TeideOkres XVI i XVII wieku to kulturalny złoty wiek Hiszpanii. Napływ bogactw Nowego Świata budował siłę państwa. Największy rozkwit imperium przypadł na czasy dynastii Habsburgów, szczególnie króla Karola I Hiszpańskiego, będącego także później Cesarzem Świętego Cesarstwa Rzymskiego, jako Karol V Habsburg.

Późniejsze wikłanie się w rozmaite konflikty i wojny przyczyniło się do powolnego upadku mocarstwa. Wymarcie dynastii Habsburgów doprowadziło na początku XVIII w. do wojny o sukcesję, której wynikiem było uznanie Filipa V królem Hiszpanii, a że był potomkiem króla Francji Ludwika XIV, kontrolę nad Hiszpanią przejęła dynastia Bourbonów.

Wiek XVIII to okres powolnego rozwoju kraju, przerwany przez wojny napoleońskie (1808-1814). W XIX w. toczyła się nieudana walka o liberalną Konstytucję 1812 r., Hiszpania utraciła amerykańskie kolonie. To czas walki o władzę, sukcesję, czas rewolt i wewnętrznych wojen, a także krótki moment (1 rok) zaistnienia 1-szej republiki.

Ruchy anarchistyczne i faszystowskie charakteryzowały początek XX w. W czasie I Wojny Światowej Hiszpania zachowała neutralność. Nieudane rządy króla Alfonso XIII i dyktatura gen. de Rivery zniechęciły obywateli. W wyborach 1931 r. stanęli po stronie partii republikańskich - powstała 2-ga republika. Słabe rządy republikańskie doprowadziły do kolejnych niepokojów w państwie i wojny domowej 1936-39. Nacjonalistom pod wodzą gen. Franco pomagali faszyści z Niemiec i Włoch, republikanom - Związek Radziecki i ochotnicy organizowani w Międzynarodowych Brygadach.

Krwawa wojna kosztowała życie wielu ludzi i zakończyła się dyktaturą zwycięskiego gen. Franco. Neutralność w czasie II Wojny Światowej była wynikiem po części ogromnych zniszczeń kraju spowodowanych wojną domową. Po 1945 r. do lat 50-tych, do czasu pomocy amerykańskiej, Hiszpania, izolowana na arenie międzynarodowej, przeżywała bardzo trudne chwile.

Gen. Francisco Franco proklamował w 1947 r. monarchię, a siebie ustanowił regentem. Generał rządził Hiszpanią do śmierci w 1975 r., kiedy to nastąpiła restauracja Bourbonów i głową państwa został król Juan Carlos I. Rozpoczęła się budowa demokracji w Hiszpanii. Proces trwał do ok. 1982 r., od kiedy możemy mówić o nowoczesnym państwie. Od 1986 r. Hiszpania jest członkiem Unii Europejskiej.

Informacje ogólne

Informacje podstawowe

  • Stolica: Madryt (Madrid)
  • Język urzędowy: hiszpański (kastylijski)
  • Powierzchnia: 504.645 km² (wraz z Balearami i Wyspami Kanaryjskimi oraz Ceutą i Melilą)
  • Liczba ludności: 47,7 mln
  • Waluta: euro, symbol: €
  • Kierunkowy numer telefoniczny: +34
  • Lokalny numer alarmowy: 112
  • Napięcie w sieci elektrycznej: 230V/50Hz
  • Gniazdka elektryczne: takie jak spotykane w Polsce
  • Domena internetowa: .es, dla Katalonii także: .cat
  • Strefy czasowe:
    • Wyspy Kanaryjskie - czas zachodnioeuropejski (Western European Time - WET, w Wlk. Bryt. zwany Greenwich Mean Time - GMT, czyli uniwersalny czas koordynowany UTC+0, a czas letni UTC+1), czyli czas polski - 1 godzina;
    • reszta, tzn. Hiszpania kontynentalna, Baleary etc. - czas środkowoeuropejski (Central European Time - CET, czyli uniwersalny czas koordynowany UTC+1, a czas letni UTC+2), czyli tak, jak w Polsce;

Informacje konsularne

Królestwo Hiszpanii jest członkiem Unii Europejskiej i układu z Schengen. Na jego terytorium możemy przebywać bez wiz do 90 dni na podstawie paszportu bądź dowodu osobistego. Lepiej paszport mieć ze sobą, ponieważ niektóre hotele do zameldowania oczekują właśnie tego dokumentu i dowód ich nie interesuje.

Ceuta i Melilla, leżące na wybrzeżu Maroka, zostały wyłączone ze strefy Schengen. Powrót z nich na Półwysep jest więc związany ze szczegółową kontrolą dokumentów i bagaży. Ceuta i Melilla mogą być miejscem interesujących zakupów - przy zakupie towarów nie płaci się podatku VAT. To pewnie także powód kontroli bagaży osób wracających do Hiszpanii...

Wyspy Kanaryjskie nie podlegają unijnemu ustawodawstwu o ujednoliceniu podatków i tam również nie jest pobierany podatek VAT normalnej wysokości, jest taniej.

A oto adres Poradnika MSZ z informacjami na temat Hiszpanii (wybierzcie Hiszpanię z listy "Opisy krajów", niestety Poradnik MSZ obecnie jest zrobiony we Flash'u...). Sprawdźcie także ostrzeżenia MSZ dla podróżujących.

Dojazd i podróże po kraju

Najłatwiej dolecieć do Hiszpanii samolotem. Samemu kupując bilety, można sporo zapłacić. Opcją jest wyjazd przez biuro turystyczne, które wszystko organizuje, a czarterowany samolot generalnie "wychodzi" taniej. Ważne hiszpańskie lotniska to Madryt i Barcelona, ale także można dolecieć do Sewilli, czy Malagi.

Wyspy Kanaryjskie, interesująco położone Agulo na La GomerzeMożna również dojechać do Hiszpanii samochodem. Niestety odległości są tak wielkie, że w jeden dzień nie da się dotrzeć na miejsce. Potrzebny jest nocleg po drodze, jeśli cel znajduje się na północy Hiszpanii, jeśli jest na południu - jest jeszcze dalej... Przykładowo z Warszawy do Barcelony jest ponad 2400 km. Optymalna trasa to przejazd autostradami niemieckimi i francuskimi (autostrady płatne).

Oczywiście różne są preferencje. Niektórzy są zadowoleni z pobytu wakacyjnego w hotelach pełnych innych turystów. Wszystko jest tu przygotowane, łącznie z wyżywieniem. Inni wolą bardziej kameralny wypoczynek, we własnym, wynajętym apartamencie.

Ten wybór ma ewentualny wpływ na sposób dojazdu.

Gdy wybraliśmy biuro podróży i samolot, na miejscu, by zwiedzać ciekawe miejsca, trzeba było wypożyczyć samochód.

Najważniejsza sprawa dla nas, turystów to rozbudowana, dobrej jakości sieć dróg (tak, można je szybko budować!). Jest tu wiele nowych autostrad i dróg ekspresowych – dobrze się jeździ po tym dużym kraju. Ważne – niektóre drogi są płatne (hiszp. peaje)! Jeśli jesteście zainteresowani, to w tabeli znajdziecie przykłady opłat na różnych odcinkach (j. ang.).

Na stronie Repsol znajdziecie kalkulator drogowy w Hiszpanii – wpiszecie punkty startu i docelowy, pokaże trasę, koszt przejazdu itd. (j. hiszp.).

Dla informacji podaję adres strony ze średnimi cenami paliwa w Unii.

Generalnie - autostrady najczęściej są płatne. Drogi ekspresowe są bezpłatne. To z naszego (turystycznego) punktu widzenia główna między nimi różnica. Odróżniają je nieco pewne aspekty techniczne, ale oba typy dróg, to drogi dwujezdniowe, z co najmniej dwoma pasami ruchu. Na obu limit prędkości jest ten sam – 120km/h.

Jest jeszcze jeden aspekt praktyczny, o którym warto wspomnieć. Autostrady, jako drogi płatne są zamknięte – wjazd i wyjazd jest możliwy przez bramki poboru opłat. To wymaga budowy parkingów z restauracjami i stacji benzynowych "przy" drodze. Nie trzeba zjeżdżać z autostrady i szukać ich po okolicy.

Z drogami bezpłatnymi w Hiszpanii bywa pod tym względem gorzej. Są odcinki kiedy długo jedziesz, nie widząc żadnej stacji, a jak jest jakiś znak, to często prowadzi do zjazdu i trzeba kawałek pokręcić, by do stacji trafić. Jadąc kiedyś z Fuentes de Oñoro przez Salamankę i Valladolid do San Sebastian, na długim odcinku aż po Valladolid właśnie tak to wyglądało. Wokół kastylijska pustka – jak okiem sięgnąć pożółkłe, łyse wzgórza, rzadko było widać jakieś miasteczka. Jak zjechało się na stację, można było trafić na pustawe, zapyziałe, stare obiekty, jak z filmów o Ameryce Południowej, czy opuszczonych miejscach w USA. Syn stwierdził – "Jak przy Route 66"...

Hiszpania oprócz dobrych dróg, ma także rozbudowaną sieć kolejową. Interesująca jest szybka kolej AVE. Znajomy mieszkający w Sewilli często korzysta np. z połączenia Sewilla-Madryt i bardzo je sobie chwali.

System numeracji dróg w Hiszpanii

Andaluzja, Nerja, widok z Balcón de EuropaW opisie, który znalazłem okazuje się, że przez wprowadzenie "stref" system okazuje się dość pogmatwany dla osoby niezorientowanej. Wygląda na to, że system ewoluuje. Poniższe zestawienie generalnie ułatwia zrozumienie numeracji.

Numeracja:
E-xxx droga międzynarodowa (europejska)
AP-xx to autostrada (Autopista)
A-xx to droga ekspresowa (Autovía), ale tylko do numeru A-70
R-x autostrady promieniowe (radiales) do Madrytu
N-xxx drogi krajowe, przy czym po N mogą być cyfry rzymskie lub arabskie (N-IV, N-375)
C-xxxx drogi regionalne
A-xxxx drogi komunalne i prowincjonalne, po 'A' są 3 lub 4 cyfry.

W systemie strefowym drogi prowincjonalne mają często literowy prefix prowincji przed liczbą, co rozbija powyższy system numeracji.
Przykładowo Almeria w Andaluzji ma drogi AL-12, czy AL-3411, Kadyks (Cadiz) CA-33 itd.
Wyspy mają swoje kody dróg, np. Majorka Ma-xx, czy Teneryfa TF-xx

Żeby było trudniej inny przykład - z Malagi do Marbelli i dalej, wzdłuż brzegu, biegnie autostrada AP-7, momentami przechodząca w drogę ekspresową A-7, przy czym napisy to biały tekst na niebieskim tle, a wzdłuż tej drogi biegnie równolegle, nad samym morzem droga lokalna A-7, ale napis jest czarny na żółtym tle...

Generalnie zazwyczaj autostrady i ekspresówki mają numer napisany białym tekstem na niebieskim tle, drogi bardziej lokalne białym na zielonym tle lub czarnym na żółtym tle, czasami białym na czerwonym tle ('N').

Kierowcy pamiętajcie o:

Obowiązku jazdy z włączonymi światłami mijania w tunelach.

Posiadaniu:

  • dowodu ubezpieczenia samochodu
  • 2 trójkątów ostrzegawczych, aby w razie wypadku, czy awarii ustawić jeden przed, drugi za pojazdem
  • kompletu żarówek zapasowych wraz z narzędziami do ich wymiany
  • okularów zapasowych dla prowadzącego w okularach
  • koła zapasowego i narzędzia niezbędne do wymiany kół
  • kamizelek odblaskowych i używaniu ich, gdy w sytuacji awaryjnej kierowca lub pasażer opuszczają auto

Zakazie:

  • używania telefonów komórkowych podczas prowadzenia samochodu bez zestawu głośnomówiącego, zabronione są słuchawki na drucie i słuchawki bluetooth!
  • słuchania muzyki w słuchawkach

Zawartość alkoholu we krwi nie może przekraczać 0,5‰.

Waluta i koszty

Walutą Hiszpanii jest euro (EUR), symbol €.

Kwestie ekonomiczne są obecnie bardzo płynne, proszę więc traktujcie informacje na temat kosztów jako poglądowe.

Koszty przejazdów samochodem, jak płatne autostrady czy paliwo zostały opisane w poprzednim fragmencie na temat dojazdu.

Wysokość kosztów ściśle wiąże się z wynajmem lokum na miejscu, ale także dochodzi koszt noclegu po drodze, jeśli jedziecie samochodem. Trasa jest na tyle długa, że dojazd "na raz" jest niemożliwy.

Kolejne koszty związane są z wyżywieniem. Zależą m.in. od tego czy sami przygotowujecie posiłki z lokalnych produktów, czy planujecie korzystanie z restauracji. Najczęściej będzie to model mieszany. Śniadania i kolacje przygotowane samodzielnie, czasami również obiad, a podróżując odwiedzać będziecie restauracje, bo wygodniej, ale także lepiej poznacie tutejszą kuchnię.

Generalnie pożywienie jest droższe w Hiszpanii niż w Polsce, ale niektóre ceny np. wina czy mocniejszych alkoholi wyglądają korzystniej.

Jeszcze uwaga - właściciel naszych apartamentów w Katalonii uprzedził nas, iż w naszej miejscowości woda w kranie do picia nie jest za dobra i lepiej kupić mineralną. Kupowaliśmy więc tam dużo wody w większych opakowaniach, tj. 5-8l.

Przykłady cen żywności i napojów, z różnych sklepów (inflacja niewielka, ostatnia aktualizacja 2012):
bagietki (baguette) 0,45-0,48€
bagietki większe 0,52€
jeszcze większa buła 0,67€
chleb 1,50€-1,56€
mleko pełne karton 1l 0,93€
masło kostka 2,07€-2,09€
sok pomarańczowy 1,02€
Chocapic Nestle 375g 2,55€
woda aigua różne marki 5l 1,14€, 8l 0,99€, 6,25l 1,55€, 1,5l 0,52€
woda do noszenia w mniejszych butelkach, w markecie 0,5l za 0,22€, w centrach miast turystycznych za 1,50€
papier toalet. Foxy 4+2 rolki 2,65€
Coca-Cola 1,5l 1,00€
Coca-Cola pet 2L 1,36€
Fanta 2l 1,13€
pasta Colgate 75ml 1,49€
ser Mozzarella paczuszka 1,40€
hiszpańska szynka dojrzewająca 250+250g w promocji 5,50€
Chivas Regal 12y 0,75l 23,65€
Mars 4x45g 2€
Sangria Don Simon 1,5l 1,20€
Brandy de Jerez Fundador 0,7l 6,25€
smaczne wina czerwone w markecie w cenie 1,70-2,50€ za butelkę
w restauracji w Barcelonie szklanka sangrii 4,20€, Coca-Cola 0,33l 2,10€

Zazwyczaj w dużych hipermarketach jest sporo taniej niż w mniejszych sklepach lokalnych.

Koszty jedzenia restauracyjnego można utrzymać na racjonalnym poziomie, korzystając z menu dnia (czytaj wpis o menu dnia na blogu).

Zdrowie i bezpieczeństwo

Niestety Hiszpania zagrożona jest terroryzmem. Z jednej strony ataki bojówek separatystów baskijskich ETA, z drugiej przypomina się zamach na pociągi w Madrycie z 2004 r. zorganizowany przez fundamentalistów islamskich. Generalnie, nie zdarzają się one nagminnie, więc nie ma chyba co popadać w panikę.

Co do ewentualnego zagrożenia ze strony zwierząt, to w czasie naszego pobytu niebezpiecznych zwierząt, ani na ziemi, ani w wodzie nie spotkaliśmy.

Bardzo silne nasłonecznienie wymaga ochrony skóry. Wszelakie kremy z filtrami UV są bardzo wskazane.

Kąpiel w morzu będzie bezpieczniejsza w obuwiu do kąpieli.

Jeszcze jedna sprawa. Zawsze na dłuższe wypady zabieramy ze sobą lekarstwa: na przeziębienie, gorączkę (także termometr), biegunkę i ew. alergie – koniecznie, jeśli jesteście alergikami. Oczywiście również wszelkie lekarstwa wymagane przy długotrwałym leczeniu. Zabieramy podstawowe środki opatrunkowe – bandaż, plastry, coś do odkażania, np. spirytus salicylowy, a oprócz kremów z filtrem UV, także kremy na poparzenia po opalaniu, bowiem czasami jest ono zbyt skuteczne...

Parę razy nam się to już przydało. Własne lekarstwa pozwalają uniknąć dyskusji z aptekarzem w obcym języku, a warto pamiętać, że lokalnie leki mają często inne nazwy niż w Polsce. Dodatkowo przeczytanie ulotki lokalnego lekarstwa w lokalnym języku dla nieznających tego języka będzie problemem. Oczywiście wszytko to dotyczy prostych sytuacji, gdy jesteśmy w stanie zaaplikować podstawowe leki. W przypadkach bardziej skomplikowanych i tak pozostaje wizyta lekarska.

Język i kultura

Oficjalny język to hiszpański, czyli kastylijski. Jest ciągle żywych kilka języków regionalnych, z nich najważniejszy to kataloński, używany na wschodzie.

Zadziwiające jest, że w kraju żyjącym z turystyki występuje problem z porozumieniem się w obcym języku – choćby po angielsku. Nawet obsługa hotelowa nie cała biegle władała angielskim. W restauracjach bywa problem z dogadaniem się. Mowa ciała w takich chwilach pomaga.

Teneryfa, wulkan TeideZ ciekawostek, to Włoch i Hiszpan, mówiąc do siebie swoim językiem, porozumieją się. Byłem tego świadkiem, kiedy dwóch moich kolegów komunikowało się w ten sposób. Gdy wyraziłem swoje zdziwienie, stwierdzili, że świetnie się dogadują. Nie przypuszczałem, że hiszpański i włoski są tak do siebie podobne.

Kultura Hiszpanii rozwijała się pod wpływem różnych religii i nacji zamieszkujących półwysep - od Iberów i Celtów, przez Rzymian, Wizygotów, po Maurów i generalnie chrześcijan.

Specyficznym elementem dla kultury Hiszpanii jest zamiłowanie do walk z bykami. Korrida jest ciągle bardzo popularnym widowiskiem.

Dla Andaluzji z kolei bardzo charakterystyczne jest flamenco, choć nam wydaje się, że to muzyka i taniec hiszpański. Flamenco to miks wpływów andaluzyjskich, cygańskich, bizantyńskich, a także sefardyjskich Żydów i Maurów. Generalnie flamenco to muzyka andaluzyjskich Cyganów, wykonywana przez nich przy niemal każdej okazji.

Jedzenie i trunki

Kuchnia hiszpańska jest różnorodna, zależna od regionu i klimatu. Jednak generalnie tam, dokąd najczęściej jeździmy przeważa model śródziemnomorski – owoce morza, zimne zupy, oliwa, ryż.

Tortilla de patatas, zwana też hiszpańskim omletem to omlet z jajek i osobno smażonych ziemniaków, często także z cebulą, po zmieszaniu wszystkich elementów smażony z obu stron. Dodaje się czasami paprykę, grzyby, czy krewetki.

Gazpacho to zimna zupa warzywna z chlebem, głównie pomidorowa, z dodatkiem oliwy, czosnku, ogórka, przypraw etc. Występują oczywiście jej różne wersje regionalne. Wywodzi się z Andaluzji. Jest odświeżająca, dobra na gorące, letnie dni.

Paella pochodzi z Walencji i jest to potrawa na bazie ryżu (pierwotnie właśnie z tego regionu) z różnymi dodatkami. Paella walencjańska (paella valenciana) to biały ryż z zielonymi warzywami, mięsem, ślimakami, fasolą i przyprawami. Inne wersje to oczywiście z owocami morza oraz wszelakie mieszanki. Ważnymi składnikami są też szafran i oliwa.

Kiełbaski chorizo z wieprzowiny, zazwyczaj wędzone i wewnątrz mocno czerwone od dodanej suszonej i wędzonej czerwonej papryki. W smaku są ostre lub słodkawe, w zależności od rodzaju papryki. Wiele jest ich lokalnych odmian, z czosnkiem, ziołami, różnymi przyprawami.

Tapas to w hiszpańskiej kuchni szeroki wachlarz przekąsek. Mogą być podawane na zimno (oliwki, sery) lub ciepło (ośmiorniczki etc.), zazwyczaj mocno przyprawione i z dodatkiem oliwy. Często w formie małych porcji przekłutych wykałaczką, aby łatwo je wrzucić do ust i skupić się na konwersacji, bo o to przecież chodzi w tej kulturze.

Andaluzja, Ronda, wąwóz El TajoJamon serrano to suszona, dojrzewająca szynka podobna do włoskiej prosciutto crudo. Jest także jej lepsza odmiana jamon iberico, produkowana z czarnych iberyjskich świń (cerdo negro), a w wersji jamon iberico de bellota, ze świń wolno biegających i karmionych żołędziami. To bardzo ekskluzywna i droga wersja. Takie mięso ma podobno specyficzny tłuszcz, który poprawia poziom cholesterolu we krwi. Jak mówił mi znajomy Hiszpan, nawet w Hiszpanii dzisiaj trudno tą szynkę kupić, bo większość sprzedaje się na eksport, np. do Japonii.

Sherry to słynne wzmacniane wino z Andaluzji, produkowane z białych winogron (Palomino) w okolicach Jerez de la Frontera, stąd lokalna nazwa vino de Jerez, a sherry to anglojęzyczna wersja dawnej arabskiej nazwy miasta Sherish (także dawniej i obecnie w innych językach xeres). W trakcie procesu produkcyjnego, po zakończeniu fermentacji dodaje się do wina mocniejszego alkoholu (mieszanki spirytusu z winem). Stopień wzmocnienia wina zależy od tego jakiego typu sherry zamierza się wyprodukować (fino, czy oloroso itd.).

Specyficzny jest sposób produkcji trunku, poprzez mieszanie w czasie dojrzewania porcji wina młodego z coraz starszym. Z najstarszej beczki pobiera się część wina (od 5% do 30%) i butelkuje, ubytek uzupełniając z kolejnej młodszej beczki, tą dopełnia się jeszcze młodszym winem itd. Odbywa się to w określonych odstępach czasu (zazwyczaj rocznych) w beczkach poukładanych w zestawy, które nazywa się solera – stąd nazwa całego procesu. Technicznie sherry nie ma więc rocznika, a może się zdarzyć, że w Twojej butelce jest odrobina trunku sprzed kilkudziesięciu lat...

Marka sherry jest zabezpieczona i kontrolowane jest pochodzenie wina (Denominacion de Origen). Jest także zabezpieczona D.O. marka octu sherry (vinagre de Jerez).

Zakwaterowanie

Do Hiszpanii wiele osób przyjeżdża (przylatuje) na wypoczynek organizowany przez biura podróży, stąd wybór hoteli jest przeogromny. Jest tutaj także dostępna spora oferta apartamentów do wynajęcia. Jeśli preferujecie wypoczynek z dala od innych ludzi, rozważcie wynajem apartamentu.

Klimat i pogoda

Klimat Hiszpanii z uwagi na warunki geograficzne jest bardzo zróżnicowany, od oceanicznego na północnym-zachodzie, po śródziemnomorski na południu i wschodzie, z kontynentalnym w środku półwyspu i alpejskim, oczywiście w górach (wysokie partie Sierra Nevada i Pirenejów). Na Wyspach Kanaryjskich klimat jest subtropikalny.

Deszcze padają głównie na północy, w górach oraz na północnym-zachodzie. Największe opady przypadają na jesień lub na wiosnę.

Hiszpania to kraj o umiarkowanej temperaturze, w ciągu roku na poziomie morza to średnio 14-20°C.

Dla przykładu dane – opady / temperatura dla Sewilli i Malagi w Andaluzji, Tarragony w Katalonii oraz Wysp Kanaryjskich.

Sewilla i okolice to bardzo gorące miejsce w Hiszpanii. Zdarzały się tu temperatury 47°C. Opady deszczu są tu rzadkie. Latem prawie ich nie ma. Chociaż kto wie, zima 2010 r. obfitowała w największe opady od 60 lat...
Średnie opady latem to: czerwiec i lipiec 0 mm, sierpień 1mm...
Średnie temperatury latem to: czerwiec 25°C, lipiec 26°C, sierpień 27°C.

Malaga
Średnie opady latem to: czerwiec 2 mm, lipiec 3 mm, sierpień 5 mm.
Średnie temperatury latem to: czerwiec 24°C, lipiec 26°C, sierpień 26°C.

Tarragona
Średnie opady latem to: czerwiec 16 mm, lipiec 23 mm, sierpień 48 mm.
Średnie temperatury latem to: czerwiec 23°C, lipiec 24°C, sierpień 25°C.

Las Palmas de Gran Canaria
Średnie opady latem to: czerwiec 3 mm, lipiec 4 mm, sierpień 6 mm.
Średnie temperatury latem to: czerwiec 20°C, lipiec 21°C, sierpień 23°C.

Jak się ubrać

Latem w Hiszpanii generalnie jest ciepło, ale prócz typowo letniej odzieży warto mieć jakiś sweterek na wieczory, czy na moment gorszej pogody, szczególnie wybierając się w góry, czy na szczyty Wysp Kanaryjskich. Wtedy można zabrać też lekką kurtkę przeciwwiatrową.

Jeśli dużo chodzicie, warto wziąć wygodne obuwie sportowe (tu kilka uwag na blogu). Zaopatrzcie się także w obuwie do pływania w morzu.

W Hiszpanii jest zazwyczaj bardzo słonecznie, więc warto pamiętać o okularach przeciwsłonecznych - ochronią oczy.

Kiedy jechać?

Teneryfa, kościół w GarachicoWiększość z nas jeździ na wakacje latem, czyli mając dzieci, głównie w czasie wakacji szkolnych. Na południu Hiszpanii jest wtedy bardzo gorąco. Znajomy Hiszpan, mieszkający w Sewilli opowiadał mi kiedyś, że żal mu turystów chodzących po mieście w te straszliwe upały. On sam jedzie sobie nad morze w maju, kiedy temperatury są łagodniejsze.

Topiąc się w lipcowym upale w Sewilli, przyznałem mu rację...

Czyli jeśli w wakacje, to pewnie w lipcu, bo w sierpniu Europa Zachodnia jedzie na urlopy. To oznacza dużo większy ruch na drogach – w weekendy, szczególnie na początku, kiedy wszyscy wyjeżdżają murowany paraliż komunikacyjny.

Jeśli to możliwe, warto rozważyć ominięcie szczytu lipcowo-sierpniowego.

Odsyłam Was teraz do listy regionów, miast i miejsc Hiszpanii opisanych w naszym serwisie.

Treść była ciekawa? Podziel się: